Smart Award Nominee

Cocreatie leidt tot innovatieve oplossingen voor ouderen

Sinds 2015 werken er 3 ingenieurs in woonzorgcentrum Edouard Remy in Leuven. Ze onderzoeken er onder andere oplossingen voor valdetectie en ondervoeding. Een unieke aanpak, die de bewoners van dichtbij betrekt bij hun eigen zorg.

De samenwerking tussen ingenieurs, bewoners en personeel in het Leuvense woonzorgcentrum is uniek in Europa. “We doorbreken hier toch wel enkele barrières. Vroeger waren we afhankelijk van marktintroducties. Vandaag hebben we de ontwikkeling zelf in handen. We hebben ook meer kans op slagen, omdat we de oplossingen nu met de echte eindgebruiker testen in plaats van in een lab. Daarbij richten we ons op de verschillende settings van ouderen thuis.”

“Drie ingenieurs van de KU Leuven werken samen met onze bewoners en het personeel aan innovaties die leiden tot een betere zorg en een betere levenskwaliteit”, vertelt Peter Bernaers, directeur van het woonzorgcentrum. “Het onderzoek focust zich vooral op ouderen thuis. Ons woonzorgcentrum is immers de ideale setting om innovaties uit te testen.”

Valdetectie- en preventie

Het onderzoek naar valdetectie is vrij nieuw. “We waren vooral geïnteresseerd in de gebruiksvriendelijkheid en prestaties van bestaande systemen. Die bleken onvoldoende aangepast aan de realiteit van de ouderen”, benadrukt Peter Bernaers. “Om privacyredenen hebben we voorgesteld om geen camera te plaatsen in de badkamer. Toch wilden bewoners dat juist wel, omdat de badkamer nu juist een risicovolle plaats is.”

We kunnen meer dan ooit relevante oplossingen ontwikkelen om het leven van ouderen te verbeteren
Peter Bernaers, directeur woonzorgcentrum Edouard Remy

“Valpartijen zijn heel complex en uiteenlopend: glijden van een stoel, vallen van de trap of uitschuiven op een wandelpad. Dankzij cocreatie hebben we een aantal detectiesystemen uitgewerkt, gaande van warmtecamera’s tot versnellingsmeters. Die detecteren een echte val beter dan wat er op de markt bestaat. Zo krijgen we heel wat minder valse alarmen.”

De ingenieurs in WZC Edouard Remy werken ook aan valpreventie, met onder andere een Wii Balance Board. “Met dit toestel onderzochten we bij 111 bewoners van 3 woonzorgcentra of het mogelijk was om een accuraat valrisico te bepalen. Dankzij een algoritme konden we met 91 procent zekerheid voorspellen of iemand een valrisico zou ontwikkelen. Dat is gigantisch. Ons algoritme zijn we vandaag zelfs aan het toepassen bij medische weegschalen. Zo kunnen huisartsen binnenkort zelf het valrisico van hun patiënten voorspellen.”

Oplossingen tegen ondervoeding en voor herstel

“Ook ondervoeding is een veelvoorkomend probleem in de ouderenzorg”, weet Peter Bernaers. “Dat willen we tegengaan, in eerste instantie via detectie.” De ingenieurs plaatsten kleine sensoren op de brillen van vrijwilligers in het woonzorgcentrum. Die meten kauwbewegingen tijdens de maaltijd, om te achterhalen of de bewoners voldoende eten. Ook in het bord zelf zitten sensoren. Die meten het aantal opgenomen calorieën.

“Daarnaast ontwikkelen we ook een virtualrealityoplossing voor bejaarden die revalideren van een hersenbloeding. Met een VR-bril krijgen ze een eenvoudig middel om bepaalde handelingen opnieuw aan te leren”, aldus de directeur.