Met één pennentrek naar de Europese klimaatdoelstelling

In één klap 30 procent minder energie verbruiken zonder zelf in de geldbuidel te tasten. Te mooi om waar te zijn? Het Openbaar Psychiatrisch Zorgcentrum Rekem geeft sceptici ongelijk. Als eerste zorginstelling in België sloot het een energieprestatiecontract af.

Voor Walter Vandeneede, algemeen directeur van het OPZC Rekem, was de oude centrale stookinstallatie al langer een doorn in het oog. “Tot vorige winter zag je waar precies de verwarmingsbuizen onder de grond liepen: daar waar de sneeuw gesmolten was. Maar we beschikten noch over de technische expertise, noch over de financiële middelen om de volledige campus te renoveren, zeker omdat de continuïteit van de zorg gegarandeerd moest blijven.”

Dichtgespijkerd contract

Tot het Vlaams Energiebedrijf (VEB) het pad kruiste van Joeri Reulens, hoofd van de Technische dienst van het OPZC. “Het Vlaams Energiebedrijf heeft ons uit de impasse geholpen”, geeft Walter Vandeneede toe. “Het wees ons de weg naar de Energy Service Company (ESCO) en het energieprestatiecontract. De ESCO analyseerde ons energieverbruik en deed een voorstel voor energiebesparende investeringen, die zij voorfinancierden.”

In een prestatiecontract zit het vooropgezette resultaat dichtgespijkerd
Walter Vandeneede, algemeen directeur OPZC Rekem

Het mooist van al: in zo’n onderhoudenergieprestatiecontract (OEPC) zit het vooropgezette resultaat dichtgespijkerd. Walter Vandeneede: “In ons geval is dat een energiebesparing van 30 procent, van verlichting en verwarming tot en met een totale waarborg waarbij zelfs de soepmixer in de keuken vervangen wordt als die stuk gaat. De ESCO financierde de investeringen in een warmtekrachtkoppeling, de warmtepompen en kleine verwarmingsketels, verspreid over de campus. Onze zorginstelling betaalt hen de volgende jaren terug met de middelen die vrijkomen door de energiebesparingen. En wordt de vooropgestelde doelstelling niet gehaald? Dan betalen we à rato van het gerealiseerde resultaat.”

1 contract, een rist voordelen

De rekensom is snel gemaakt. De ESCO pompte 715.000 euro in de energiezuinige installaties, waarmee ze een jaarlijkse besparing van 194.000 euro garandeert. OPZC Rekem betaalt in ruil gedurende negen jaar 130.000 euro aan de ESCO. De jaarlijkse winst voor de zorginstelling: 64.400 euro, plus 11.000 euro aan groenestroomcertificaten voor de geproduceerde energie uit de warmtekrachtkoppeling.

Dankzij een onderhoudscontract verzekert de zorginstelling zich bovendien van 9 jaar onderhoud en vervanging van alle installaties tegen een vaste kost. “Ons totale energiebudget is perfect transparant voor de volgende negen jaar, en ligt 30 procent lager dan voorheen”, glundert Walter Vandeneede.

Ook de samenleving vaart er wel bij. Subsidies – de centen van alle burgers – worden efficiënt aangewend. De CO2-uitstoot daalt in totaal met 968 ton. En de winst vloeit rechtstreeks naar kwaliteitsverbetering van de zorg. Niet slecht, voor één contract.

Experts in duurzaamheid

De algemeen directeur zwaait de loftrompet over de deskundigheid van het Vlaams Energiebedrijf inzake duurzame energie. “Hun experts stonden ons bij in elke fase van het proces: bij de meting en diagnose, het uitschrijven van de overheidsopdracht, de analyse van de offertes, de onderhandeling van het prestatiecontract en bij de implementatie en opvolging.”

Met dit project heeft OPZC Rekem een primeur beet voor de zorgsector. Als het van Walter Vandeneede afhangt, wordt zijn voorbeeld snel gevolgd. “Een directeur denkt altijd in termen van risico. En dit project kent er geen! De zorginstelling zet de opdracht in de markt en kiest de oplossing die het best bij haar noden past, geadviseerd door een expertenteam. En worden de verwachtingen niet ingelost? Dan kan de instelling het project kosteloos beëindigen, in elke fase van het proces. Je hebt dus niks te verliezen, enkel te winnen.”